پزشک تو – سایت پزشکی

علل ریزش مو چیست –

در انسان پیاز یا فولیکول مو به دو دسته تقسیم می شود :

1 ) موی کرکی : در سراسر پوست بدن بجز کف دست و پا این نوع مو دیده می شود .

2 ) موی انتهایی یا ترمینال : در قسمت سر دیده می شود . بعد از بلوغ جنسی این نوع مو در قسمت های تناسلی و زیر بغل و همچنین صورت مردان دیده می شود . این نوع مو زبر و خشن می باشد .

رشد مو دارای دوره هایی است که شامل : دوره رشد ، دوره انتقالی و دوره استراحت میباشد .

طول مدت دوره رشد مو در سر حدود سه سال ، دوره انتقالی 2 تا 4 هفته و دوره استراحت حدود 3 تا 4 ماه میباشد .

در سر انسان حدود صد هزار پیاز مو وجود دارد و با حساب اینکه هر مو حدود هزار روز رشد دارد ، پس ریزش 100 صد عدد موی سر در روز طبیعی است و بیشتر از آن نیاز به پیگیری دارد .

علل ریزش مو

ریزش مو دارای علت های فراوانی است که از آن جمله میتوان به موارد ارثی ، هورمونى ، تغذیه اى ، اعصاب و روان ، مصرف دارو ، بیماری هاى داخلى و پوستی ، اعمال جراحی و بارداری اشاره کرد.

* طاسی سر نوعی ریزش مو در قسمت جلو و پیشانی سر است که پیشرفت کرده و تا وسط سر پیش می رود. البته گاهی این ریزش از وسط سر شروع می شود .

طاسی بیشتر در مردان دیده می شود و علت ارثی – هورمونی دارد . این نوع ریزش مو قابل پیشگیری و درمان است و افراد درگیر بایستی با حوصله فراوان، درمان طولانی مدت را تحمل کنند . داروها و توصیه های درمانی گوناگونی وجود دارد که بسته به افراد مختلف متفاوت می باشد .

* سوء تغذیه چه به صورت عدم دسترسی کافی به مواد غذایی و چه به صورت رژیم های لاغری یکی از علت های ریزش مو است . کمبود پروتئین ، اسیدهای چرب ضروری ( بدن قادر به تولید آنها نیست و باید از طریق غذا به بدن برسد ) ، ویتامین ها و املاح از علل مهم ریزش مو هستند که قابل پیشگیری و درمان می باشند.

شایع ترین علت ریزش مو در خانم ها از سنین نوجوانی تا سنین میانسالی کمبود آهن بدن است که با مصرف غذاهای حاوی آهن و یا قرص آهن این مشکل بر طرف می گردد .

* وجود استرس ( فشار روحی ) ، ناراحتی و افسردگی می تواند از علل ریزش مو باشند. مثلا” استرس ناشی از امتحانات درسی یا افسردگی در جوانان که امروزه به طور فراوان دیده می شود.

با کنترل این هیجانات ( که البته اگر بوسیله خود شخص کنترل شود نتیجه مطلوب تری دارد؛ چون مصرف داروهای اعصاب نیز باعث ریزش مو در بعضی افراد می گردند) در مدت زمان کوتاهی این ریزش مو برطرف می گردد .

* از علل دیگر ریزش مو می توان مصرف داروها را نام برد. همه داروها باعث ریزش مو نمی شوند . همچنین یک داروی خاص نیز در تمام افراد باعث ریزش مو نمی شود . بعضی افراد به داروی خاصی حساسیت بیشتری نشان می دهند که بستگی به سیستم داخلی بدن در غیر فعال کردن و هضم دارو دارد .

البته داروهایی هستند که در بیشتر افراد باعث ریزش مو می شوند . از این گروه داروها میتوان داروهایی که بعنوان شیمی درمانی استفاده میشوند را نام برد .

مصرف داروهای اعصاب و قرص های پیشگیری از حاملگی و داروهای قلبی در افراد زیادی باعث این عارضه می شود .

* بعضی از بیماری هایی داخلی و پوستی میتوانند باعث ریزش مو شوند؛ مثلاً تب بالا، حدوداً بعد از 3 ماه باعث ریزش مو می شود .

در افرادی که دارای بیماری موضعی پوستی در قسمت سر هستند و یا ناراحتی پوستی وسیعی دارند می تواند ریزش مو داشته باشند، از جمله این بیماری ها میتوان لوپوس1 ، داءالصدف یا پسوریازیس2 ، بیماری های تاولی و غیره را نام برد .
* اعمال جراحی و حاملگی نیز میتوانند باعث ریزش مو شوند . فاصله زمانی این بیماری ها و شروع ریزش مو معمولاً 3 ماه می باشد ؛ مثلاً در خانم ها حدود 3 ماه بعد از زایمان ریزش مو شروع میشود که علت های زیادی برای آن وجود دارد که از جمله : کم خونی ، وجود استرس زایمان ، بالا بودن هورمون های جنسی در طول بارداری و … است .

درمان افرادی که دچار این بیماری ها هستند ، باعث کاهش ریزش مو در آنها می شود.

پی نوشت :

1- لوپوس: یك بیماری خود ایمنی مزمن است كه اندام های مختلفی مانند پوست، مفاصل، خون و كلیه را درگیر می‌كند.

2- پسوریازیس : یا داءالصدف یك بیماری شایع پوستی است كه لزوماً خارش دار نبوده و با پلاك های قرمز رنگی همراه با پوسته ریزی مشخص می شود که مرتبط با سیستم ایمنی بدن است.

منبع : WWW.IRDRUG.COM

ریزش مو در مردان –

مردانی كه دچار ریزش موی سر نمی شوند، احتمالاً هورمون تستوسترون كمی دارند. هورمون مردانه تستوسترون دارای یك مشتقی بنام دی هیدروتستوسترون می باشد كه باعث طاسی سر می شود.

با افزایش سن، موی قسمت های جلو و وسط سر، نازك تر، روشن تر و كوتاه تر می شوند تا جائیكه به سختی می توان آنها را دید.

محلول 2 درصد مونوكسیدیل بنام (راگین)، جریان خون را به سمت موها افزایش داده و ریزش آنها را آهسته می كند، اگر چه باعث رویش موی جدید نمی شود.

داروی دیگر اسپیرونولاكتون است كه جلوی عمل هورمون های مردانه را كه باعث ریزش مو می شوند، می گیرد ولی اگر این دارو بصورت خوراكی مصرف شود باعث كاهش قدرت جنسی و عدم توانایی تولید مثل می شود. اما اگر بصورت محلول2 درصد در الكل برروی پوست سرمالیده شود، ریزش مو را كم می كند.

وقتیكه محلول راگین به همراه محلول اسپیرونولاكتون به پوست سر مالیده شود، بوی نا مطبوعی ایجاد می كند، در نتیجه نبایستی با هم مصرف شوند. برای جلوگیری از ایجاد این بوی بد، می توانید محلول راگین را صبح ومحلول2 درصد اسپیرونولاكتون ( محلول در الكل اتیلیك به همراه پروپیلن گلیسول) را شب هنگام به پوست سرتان بمالید.

ولی اداره غذا و دارو مصرف محلول اسپیرونولاكتون را برای درمان ریزش مو یا حفظ سلامت موها مجاز نمی داند، در نتیجه در حال حاضر فقط ازمحلول مونوكسیدیل ( راگین) برای درمان ریزش مو استفاده می شود.

مردان و زنان دو هورمون مردانه در بدن خود دارند: تستوسترون و دی هیدروتستوسترون.

تستوسترون برای توانایی جنسی لازم است و باعث ریزش مو نمی شود. ولی در داخل سلول های بدن، تستوسترون به دی هیدروتستوسترون تبدیل می شود كه باعث ریزش مو می شود.

داروی پروسكار (Proscar) كه برای درمان بزرگی پروستات تجویز می شود، مانع تشكیل دی هیدروتستوسترون می شود ولی تا حالا ثابت نشده است كه این دارو از ریزش مو در افراد جلوگیری می كند، به همین دلیل پزشكان در استفاده از آن تردید دارند.

منبع: مقالات خارجی اینترنت

ریزش مو در خانمها –

خانم ها نیز اغلب به اندازه آقایان دچار ریزش مو می شوند.

مواقعی كه خانم ها دچار ریزش مو می شوند، شامل موارد زیر است:

1- قطع مصرف داروهای ضد بارداری

2- بعد از زایمان و در دوران شیردهی

3- شروع دوران یائسگی

4- بعد از بیماری های مختلف

5- بعد از تب شدید

6- بعد از كاهش سریع وزن

البته این موارد به ندرت باعث ریزش دائمی مو می شوند ودر طی نه ماه رویش موها به حالت طبیعی خود برمی گردد. موها به مدت3 سال رشد می كنند، سپس برای 3 ماه دیگر نمی رویند و مجدداً بعد از این مدت می رویند. به همین دلیل اگر موی شما می ریزد، تا از مرحله توقف رشد به حالت فعال و رویش مجدد برنگردد، نمی توانید جلوی ریزش آنها را بگیرید و این مسئله حدود 9 ماه طول می كشد.

عوامل دیگری كه باعث ریزش مو می شوند شامل بیماری های پوستی، مواد سمی و كمبود مواد مغذی از جمله كمبود ویتامین های گروهB می باشد.

تركیب دی هیدروتستوسترون ازهورمون مردانه بنام تستوسترون مشتق می شود. این تركیب باعث ایجاد خصوصیات مردانه هم در خانم ها و هم در آقایان می شود.

درمان دارویی ریزش مو:

1) محلول 2 درصد مونوكسیدیل بنام راگین (Rogain ) باعث بازشدن رگ های خونی موجود در پوست سر و افزایش خون رسانی به موها می شود، در نتیجه باعث كاهش ریزش مو شده و فقط 20 درصد باعث رویش موی جدید می شود.

2) داروی دیگر اسپیرونولاكتون می باشد كه از عمل هورمون مردانه كه باعث ریزش مو می شود، جلوگیری می كند. در نتیجه وقتی كه بصورت یك محلول 2 درصد درالكل، به پوست سر مالیده شود، می تواند ریزش مو را كاهش دهد.

وقتیكه محلول راگین به همراه محلول اسپیرونولاكتون به پوست سر مالیده شود، بوی نا مطبوعی ایجاد می كند، در نتیجه نبایستی با هم مصرف شوند. برای جلوگیری از ایجاد این بوی بد، می توانید محلول راگین را صبح ومحلول2 درصد اسپیرونولاكتون ( محلول در الكل اتیلیك به همراه پروپیلن گلیسول) را شب هنگام به پوست سرتان بمالید.

ولی اداره غذا و دارو مصرف محلول اسپیرونولاكتون را برای درمان ریزش مو یا حفظ سلامت موها مجاز نمی داند، در نتیجه در حال حاضر فقط ازمحلول مونوكسیدیل ( راگین) برای درمان ریزش مو استفاده می شود.

درمان تغذیه ای ریزش مو :

از نظرغذایی نیز همانگونه كه اشاره شد كمبود ویتامین های گروهB بخصوص بیوتین و ویتامینB6 باعث ریزش مو می شوند.

بیوتین ویتامینی است كه دربسیاری از محصولات آرایشی به عنوان مكمل بهبود دهنده وضعیت مو اضافه می شود، زیرا عارضه مشخص كمبود بیوتین ، ریزش مو است. حال منابع غذایی غنی از ویتامینB6 و بیوتین را برایتان ذكرمی كنم.

منابع غنی از ویتامینB6شامل: جگر، موز، دانه آفتابگردان، ماهی ، مرغ، جوانه گندم، آلوی خشك و گوشت و غلات سبوس دار، مخمر و زرده تخم مرغ می باشد.

منابع غنی بیوتین شامل: جگر و گوشت مرغ، زرده تخم مرغ، جوانه گندم، سبوس گندم، بادام زمینی، مخمر، بعضی سبزیجات مانند قارچ و گل كلم و تعدادی از میوه جات مانند توت فرنگی ، موز، گریپ فروت و هندوانه است .

البته اثر مواد غذایی برای جلوگیری از ریزش مو به اندازه داروهای شیمیایی قوی و سریع نیست، در نتیجه به مدت زمان و صبر و حوصله بیشتری برای اثرگذاری نیاز دارند.

پیشگیری از ریزش مو –

این مسئله در افرادی كه دچار سوء تغذیه هستند بخصوص كودكان بیشتر دیده می شود . همچنین درافراد گیاهخواری كه فقط از گیاهان برای تغذیه استفاده می كنند و یا افرادی كه دچار بی اشتهایی عصبی و بیماری های شدید مثل سرطان های پیشرفته و ناراحتی های گوارشی هستند ممكن است دیده شود .

در افرادی كه غذاهای مغذی می خورند و سالم اند چنین مشكلی دیده نمی شود . پروتئین از جمله مواد غذایی است كه كمبود آن سبب ریزش مو می شود. البته نیازی نیست شما در خوردن این مواد افراط كنید . ضمن این كه مصرف زیاده از حد پروتئین باعث رشد بیش از حد موها بیش از آنچه كه ذاتاً وجود دارد نمی شود .

كمبود آهن پس از پروتئین ، بیشترین علت ریزش مو است . كم خونی ناشی از فقر آهن بر روی تمام سلولهای بدن از جمله فولیكول های مو تأثیر می گذارد و باعث وقفه در رشد موها و ریزش آنها می شود . همچنین در افرادی كه دچار زخم معده و یا اثنی عشر و یا خونریزی در هر جای بدن هستند نیز دیده می شود . باید توجه داشت كه در بسیاری از خانم هایی كه دچار ریزش شدید مو هستند ، كم خونی آهن دیده می شود . بنابراین در چنین افرادی باید آزمایشهای لازم انجام و نسبت به درمان آن اقدام شود . برای درمان كم خونی آهن معمولاً می توان از داروهای حاوی آهن استفاده كرد ؛ اما مصرف غذاهای آهن دار در درمان و بخصوص پیشگیری از این مشكل بسیار مؤثر است . غذاهایی چون گوشت قرمز، مرغ ، ماهی، جگر، تخم مرغ ، و حبوبات مثل عدس و لویبا ، و سبزی ها ، آهن فراوانی دارند ولی متأسفانه آهن موجود در حبوبات و سبزی ها خوب جذب نمی شود . میزان نیاز روزانه به آهن در یك فرد بزرگسال 10 میلی گرم است كه این مقدار در دوران بارداری و شیردهی بیشتر می شود . به همین جهت توصیه می شود كه در نیمه دوم بارداری و همچنین زمان شیردهی آهن بیشتری استفاده شود .

دختران نوجوان نیز به علت این كه در سنین رشد هستند نیاز بیشتری به آهن دارند .در كشور ما دو عامل مهم در ایجاد فقر آهن عبارتند از مصرف چای همراه غذا و مصرف نان هایی كه خمیر آنها ور نیامده است. به همین جهت بهتر است چای را یك ساعت پس از مصرف غذا نوشید و از نان هایی كه خمیر ور آمده دارند و بدون جوش شیرین پخت می شوند استفاده كرد .

مسئله دیگر مصرف ویتامین ها هستند . تبلیغات بسیاری درباره این مواد برای تقویت موها شده است ؛ اما باید بدانیم كه تاكنون ثابت نشده است كه انواع ویتامینها در رشد موها تأثیر قابل توجهی داشته باشند ، از سویی مصرف زیاد هیچ ویتامینی نقشی در كاهش ریزش مو و یا تقویت رشد موها ندارد ، ضمن این كه برعكس مصرف بیش از حد ویتامینA می تواند باعث ریزش موها شود . از سوی دیگر ویتامین های موجود در شامپوها و سایر فرآورده های موضعی جذب نمی شوند و هیچ كارایی در تقویت و رشد موها ندارند و وجود آنها بیشتر جنبه تبلیغاتی دارند .

در خاتمه لازم است بدانید كه تنها برخی از موارد ریزش مو مربوط به تغذیه می شود و در بیشتر افراد ریزش موها ربطی به نوع تغذیه ندارد و تغییر در عادات غذایی باعث به صورت كامل جلوگیری از ریزش مو نمی شود.

نکاتی درباره بهداشت مو –

مو یكی از ضمائم پوست است كه از دو قسمت تشكیل شده است. قسمتی از آن كه دیده می شود، از سلولهای مرده به وجود آمده و قسمت دیگر، ریشه و پیاز مو نام دارد كه سلولهای زنده و فعالی دارد . یك انسان بالغ در حدود 000/100 تار مو بر روی سر دارد كه هر تار مو بین دو تا ده سال عمر می كند و رشد آن به طور معمول 33/0 میلیمتر در روز و یا 10 تا12 سانتیمتر در سال است. ممكن است روزانه 20 تا100 تار مو بریزد كه این ارقام درنژادها، جنسیتها و سنین مختلف یكسان نیست.

ناراحتی های عصبی، نگرانی، دلواپسی، اندوه، كم خوابی و یا بدخوابی سلامت موها را به خطر می اندازد و رشد آنها را متوقف كرده و موها دچار ریزش می شوند. موهای شما به هر رنگ و از هر جنس كه باشد، نیاز به تغذیه و مراقبت دارد. یك برنامه غذایی كه به اندازه كافی ویتامینهای گروهB و نیزA وC و همینطور كلسیم، آهن، مس و ید داشته باشد سبب می شود كه موها زیبا بمانند.ید در گردش خون پوست سر، نقش اساسی دارد و اگر به اندازه لازم به بدن نرسد، موها كدر، مرده و دچار ریزش می شوند.خوردن شیرینی ، نوشابه های گازدار، قند و شكر را به حداقل برسانید و به جای برسهای نایلونی از برسهای مویی استفاده كنید تا سبب موخوره نشود.

میوه ها، سبزی های تازه و خام، ماهی تازه، جگر و روغن های گیاهی مانند: روغن زیتون، روغن آفتابگردان و روغن ذرت از غذاهای بسیار مفیدی هستند كه به رشد و سلامت موها كمك می كنند.

ماساژ سر نیز در افزایش سرعت جریان خون نقش مهمی دارد. بدین صورت كه با انگشتان دو دست، سر را ماساژ دهید، به طوری كه انگشتان به شكل دورانی حركت داده شوند. تا زمانی كه حس كنید سرتان گرم شده است و خون در زیر پوست جریان دارد. این حركت را در همه نقاط پوست سر انجام دهید تا به این ترتیب خون در تمام قسمتهای سر به جریان بیفتد. برای سرعت بخشیدن به گردش خون در سر، برس را در جهتهای مختلف روی پوست سر بكشید تا خون در زیر پوست به جریان بیفتد. تمرین بسیار ساده جهت تسریع جریان خون سر، این است كه به پشت بخوابید، روی شانه ها و آرنجها تكیه كنید . در این حالت سر باید روی زمین قرار گیرد. هنگام انجام این تمرین، پاها را راست نگهدارید و زانوها را خم نكیند.

شوره سر:

یكی از بیماریهای شایع مو، شوره سر است كه باید آن را درمان كرد. بسیاری از پزشكان اعتقاد دارند كه شوره ی سر در اثر تغذیه نادرست ، نگرانی، هیجان ، عدم تعادل هورمونها و استفاده زیاد از مواد آرایشی مو، پدید می آید. برای مبارزه با آن، می بایست ابتدا علت را یافت و سپس به درمان پرداخت. خوردن سبزی ، مواد پروتئین دار و غذاهایی كه ویتامینA وE و Bدارند، به مقدار فراوان توصیه می شود.

یكی از مؤثرترین راه های از بین بردن شوره سر، استفاده از سركه است. به مقدار مساوی آب و سركه را مخلوط كنید. سپس موها را به چند قسمت تقسیم نمایید و به كمك یك تكه پنبه، محلول آب و سركه را به پوست سر بمالید. پس از آن موها را با شامپوی گیاهی بشویید.

یكی دیگر از راههای از بین بردن شوره ی سر، استفاده از لیموترش و گلاب است. مقداری گلاب را با آب و لیمو ترش مخلوط كنید و با آن سر را ماساژ دهید، سپس موها را بشویید.

ویتامینه كردن موهای سر:

شوینده های مختلف، به خصوص شامپوها به لایه خارجی موها و همین طور به پیاز موها یعنی پوست سر، آسیب می رسانند. برحسب عادت ، هفته ای چند بار و بهتر است حداقل هفته ای یكبار آنها را ویتامینه نماییم تا میزان خسارت وارده به موها كم شود. به ترتیب زیر مواد ویتامینه را تهیه نمایید.

مقداری حنا را با آب جوش به صورت خمیر نرمی درآورده به آن یك عدد زرده تخم مرغ، نصف لیوان ماست،‌ یك قاشق غذاخوری روغن زیتون، یك قاشق غذاخوری آب لیموی تازه یا آب نارنج اضافه كنید. مواد را به هم بزنید به طوری كه با هم كاملاً مخلوط شوند. این خمیر نرم و شل را با دست به تمام قسمتهای سر و سپس به موها بمالید. بعد به كمك یك كیسه پلاستیكی ، سر و موها را بپوشانید و روی آن یك روسری بگذارید تا گرمای كافی حاصل آید و مواد ویتامینه از طریق منافذ پوست سر به پیاز موها برسد و موهای سر نیز حالت نرم و قابل انعطاف به خود بگیرد و همین طور براق و خوش رنگ گردد.

در هنگام شستن موها به نكات زیر توجه نمایید:

1ـ حداكثر هفته ای دو بار آن هم با آب نیمه گرم حمام كنید.

2ـ هنگام شستن موها، سعی كنید از شامپوی رقیق شده استفاده كنید، به این ترتیب كه كمی از شامپوها را در یك شیشه خالی ریخته و به آن آب اضافه كنیم، تا رقیق گردد. شامپوی رقیق شده ضربه كمتری به موها وارد می كند.

3ـ سعی كنید فقط یكبار موها را با شامپو بشویید و زمان شستشو را طولانی نكنید. یعنی بلافاصله پس از شامپو كردن با آب ، موهای سر را بشویید.

4ـ هرقدر شامپو به مدت طولانی تری با موها و پوست تماس داشته باشد، آسیب بیشتری به پوست سر و موها وارد می شود. این موضوع در مورد شامپوهای خارجی نیز صدق می كند.

5 ـ بهتر است در هر بار حمام رفتن و شستن موها با شامپو ، یك عدد زرده ی تخم مرغ نیز با شامپو به موها بزنید. به این ترتیب كه همزمان با شامپو یك عدد زرده تخم مرغ نیز به آن اضافه كنید و سپس سر را با آن بشویید. زرده تخم مرغ ، هم یك شوینده است و هم نرم كننده و نگهدارنده و محافظت كننده طبیعی . یكی دو قطره سركه یا آبلیمو بوی بد تخم مرغ را زایل می سازد.

با رعایت این نكات هنگام شستشو، و رعایت تغذیه درست ، شما سالیان دراز دارای موهای پرپشت و شفاف خواهید بود.